Profile
Non S.H.G.Based Schemes :
A. MAVIM Mahila Prangan (MAVIM Ghar) :
MAVIM proposes to set up training-cum –production centers at the district level across the state. These centers or MAVIM Ghar will work as residential training centers for SHG members and also act as sales outlet for the items produced by them. MAVIM Ghar thus will be an important step to provide backward and forward linkages for the SHGs. The main target groups for this project are the economically weak, poor and needy rural tribal and women laborers.
Silent feature of MAVIM Ghar:
At the district level the women will be provided, a centre which will house under one roof the following activities. training centre, a hostel production centre, marketing facilities for womens products, medical services and guidance centre, a sales outlet, a crèche, a canteen, the MAVIM district office, a meeting hall for SHG women etc. Skill training programs will be organised here for needy women, for widows and deserted women, women below the poverty line and for other needy women from SHGs.
Services to be provided under MAVIM Ghar.
Training Centre:
Women will be given skill training in various areas like readymade garment making, computer operation, canteen management, handicrafts, soft toys making, etc.
Hostel:
Women can avail of the residential facilities and up to 25 children who may accompany their mothers during training programme. This hostel will be useful for residential training programe.
Canteen:
Canteen will be run and managed by women from SHGs. Sales counter for food item:The counter will be run and managed by women from SHGs.
Sales outlets:
This will be opened with a view to providing an outlet for the items produced by the women. Grocery, spices etc. will be also sold here on a cooperative basis.
MAVIM Office:
The district office of the MAVIM ;will be situated in MAVIM Ghar.
CMRC office and women’s Bank:
The office of CMRC will be provided space in MAVIM Ghar, similarly, the women’s bank will also be given space here.
B. MAHILA SWAVALAMBAN NIDHI (MSN): 
The Mahila Swavalamban Nidhi - Fund was established under the Societies Registration Act 1860 and the Co-operative & Trust Act vide No. F/19565 dated 11.6.1997. The financial institutions by and large do not extend loans to meet the minor but essential credit needs of rural women. This situation is further compounded by the fact that women cannot offer any appropriate guarantors for their loans. They lack technical knowledge, and hence lack mobility, are overwhelmed by the perceived burden of the loan and have to face a general apathy and lack of sensitivity on the part of the bank officials. All these reasons converge to make it extremely difficult for women to acquire loans from the established financial institutions.
The MSN is basically aimed at providing financial assistance easily and without too many formalities to needy women.The rehabilitation of the women in the earthquake area i.e. Latur and Osmanabad was done through the MSN scheme. A loan amount of Rs.1.40 crores was allotted through 280 SHG groups. Rs.0.86 crores was saved by women and they generated Rs. 1.26 crores as internal lending through 6521 women.
1. माविम महिला प्रांगण(घर) योजना -
महिला स्वयंसहाय्य बचत गटांमध्ये संघटीत झाल्यानंतर बचतीसोबत, अंतर्गत देवाण-घेवाण व त्याचबरोबर छोटे मो े व्यवसाय उद्योग करण्यास पुढाकार घेतात. अशावेळी वेगवेगळी कौशल्यपर प्रशिक्षणाचे आयोजन करणे, महिलांनी उत्पादित केलेल्या मालाला बाजारपे मिळवून देणे तसेच महिला उत्पादित करीत असलेल्या मालाची गुणवत्त व किंमत वाढविण्याच्या दृष्टीने त्यावर योग्य ती प्रक्रिया करणे, गुणवत्ता तपासणी, त्याचबरोबर तयार मालाला विक्रीसा ी चांगले पॅकींग करणे अशी एक ना अनेक उदिदष्टे नजरेसमोर ेवून जिल्हयाच्या एकाच िकाणी प्रशिक्षण, उत्पादन तसेच बाजारपे ेकडे अशा माविम प्रांगण अर्थात, माविम घराची संकल्पना माविमतर्फे जिल्हा पातळीवर राबविण्यांत येत आहेृ
माविम महिला प्रांगण योजनेची ळक वैशिष्टये -
माविम घर येाजनेअंतर्गत जिल्हा पातळीवर महिलांसा ी एकाच िकाणी प्रशिक्षण केंद्र, वसतिगृह, उत्पादन केंद्र, हाट बाजार, वैद्यकीय सेवा व मार्गदर्शन केंद्र, विक्री केंद्र, पाळणाघर, कॅन्टीन, माविम जिल्हा कार्यालय, बै क कक्ष इ. सुविधा उपलब्ध होतील.
माविम घर योजनेअंतर्गत प्रशिक्षण केंद्रात समाजातील गरीब व गरजू विधवा, परित्यक्ता, दारिद्रय रेषेखालील महिला तसेच स्वयंसहाय्य बचत गटातील महिलांसा ी कौशल्यपर प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजित करण्यात येतील.
माविम महिला प्रांगण योजनेअंतर्गत खालील योजना राबविण्यांत येतील -
प्रशिक्षण केंद्र.
वसतिगृह.
भोजनगृहृ.
खाद्यवस्तू विक्री केंद्र.
विक्री केंद्र.
माविम कार्यालय.
स्वयंसहाय्य बचत गट महासंघाचे कार्यालय व महिला बॅन्क.
आत्तापर्यंत भंडारा व गडचिरोली या दोन जिल्हयातील माविम घर(महिला प्रांगण) चे बा्ंधकाम पूर्ण झालेले असून, लवकरच या केंद्राचे काम सुरु होणे अपेक्षित आहे. त्याचबरोबर जिल्हा वाशिम व हिंगोली जिल्हयातही माविम घर(महिला प्रांगण) चे बांधकाम सुरु करण्यात आले आहे.
2. यु्एनएफपीए सहायीत Reproductive Health Services कार्यक्रम -
महामंडळाचा अनुभव पाहता सर्व दारिद्रय निर्मुलनाच्या कार्यक्रमातून महिलांची आर्थिक स्थिती सुधारते. तथापि आरोग्याच्या प्रभावी सुविधा उपलब्ध नसलयाने व लोकांमध्ये आवश्यक जागृती नसल्याने कुटुंबातील एखादा आजार या कुटुंबाला पुन्हा दारिद्रयाच्या खाईत लोटते़. स्त्रीयांच्या आरोग्याकडे बघण्याचा समाजाचा दृष्टीकोन अत्यंत उदासीन असल्याने ''स्त्रीयांचे आरोग्य'' ही दिवसेंदिवस अधिक चिंतेची बाब होत आहे. यावर मात करण्यासा ी युएनएफपीएच्या मदतीने माविमने ''कपॅसिटी बिल्डींग फॉर इनक्रिझींग डिमांड फॉर रिप्रोडक्टीव्ह हेल्थ सर्व्हीसेस'' हा कार्यक्रम राबविण्यास माविमने सुरूवात केली आहे. सदरचा कार्यक्रम तीन वर्ष कालावधीचा आहे.
माविम महाराष्ट्रातील 33 जिल्हयातील 13000 गावातील साधारणतः साडेसहा लाख महिलांपर्यंत बचत गटाच्या माध्यमातून पोहचले आहे. महिलांना बचत गटाच्या माध्यमातून संघटित करण्याचे काम सहयोगिनी करते. हया सहयोगिनीकडे साधारणतः 50 ते 60 बचत गटांची जबाबदारी असते. सहयोगिनी ही बचत गटाच्या चळवळीमध्ये महत्वाची भूमिका राबवत असून, ती या प्रक्रियेतील कणा आहे म्हणून सहयेागिनीच्या क्षमता उंचावणे, विकसीत करणे, त्यांना प्रशिक्षित करणे यावर माविम भर देते. जेणेकरून सहयोगिनी बचत गटाच्या आर्थिक बाजूवर भर देण्यासोबत, सामाजिक, सांस्कृतिक, राजकीय बाजूवर आणि आरोग्य विषयक बाजूवर देखिल जास्तीत जास्त भर देऊ शकेल. जेणेकरून बचत गटातील महिलांचे सक्षमीकरण होईल.
या कार्यक्रमाचा टप्पा म्हणून सहयोगिनींना मास्टर ट्रेनर म्हणून प्रशिक्षित करण्यात येत आहे. जेणेकरून बचत गटाच्या साडेसहा लाख महिलांपर्यंत आरोग्याचा दृष्टीकोन पोहचू शकेल. तसेच सहयोगिनी सातत्यपूर्वक माहिती देऊन त्यांची आरोग्य या विषयातील तज्ञता वाढावी म्हणून ''मैत्री आरोग्याशी'' हा त्रैमासिक स्वरूपातील अंक प्रकाशित करण्यात येतो.
3. ए.सी.सी. सिंमेंट कंपनी आर्थिक सहाय्यीत ''महिला सक्षमीकरण कार्यक्रम''
ए.सी.सी.सिंमेंट या कंपनीच्या आर्थिक सहाय्याने चंद्रपूर जिल्हयामध्ये ''महिला सक्षमीकरण कार्यक्रम'' अंतर्गत एका सी.एम.आर.सी.चे बळकटीकरण करण्याचा कार्यक्रम राबविण्यात येणार आहे. या कार्यक्रमांतर्गत चंद्रपूर जिल्हयामध्ये 200 बचत गटांसा ी एक सी.एम.आर.सी. स्थापन करण्यात येईल. सदरचा कार्यक्रम 08 वर्ष कालावधीचा असून, अंमलबजावणी दि. 1 नोव्हेंबर 2009 ते 30 नोव्हेंबर 2018 अशी राहिल. तेजस्विनी कार्यक्रमाच्या धर्तीवर या कार्यक्रमाची अंमलबजावणी करावयाची आहे. म्हणजे तेजस्विनी कार्यक्रमामधील चार घटकांवर जसे की, लोकसंस्था उभारणी, सुक्ष्म पतपुरव ा सेवा, उपजिवीका विकास तसेच महिला सक्षमीकरण व सामाजिक समानता इ. घटकांवर भर देण्यात येणार आहे.